موسیقی و سیاست
 

موسیقی و سیاست/ رویداد ۴/ نشست: نسبت سیاست و استتیک با تکیه بر آرای ژاک رانسیر

  • تاریخ: ۱۰ تیر ۱۴۰۵
  • چهارشنبه
  • ساعت: ۱۷-۲۰
  • آنلاین و حضوری

در زمانه‌ای که دنیا پر است از اساتید دانا و کلاس‌ها و کارگاه‌هایی با موضوعات به‌روزشده و پرآب‌وتاب، ژاک رانسیر استاد نادان است، آموزگاری که علم و دانش خودش را به شاگرد نمی‌آموزد بلکه از روش رهایی فکر می‌گوید، از روش برابری، روش آزادشدن ذهن‌ها و بدن‌ها از قیدوبند دستگاه‌های جورواجور سلطه. نادانی استاد در این است که فرض نابرابری حاکم بر رابطه‌ی استاد و شاگرد را نمی‌شناسد و برنمی‌تابد. این روش برابری‌طلبانه‌ پیش‌فرض دموکراسی است. دموکراسی یک رژیم سیاسی نیست که مدام با وعده و وعید تا روز موعود و تا زمان کسب آگاهی‌های لازم و مهیاشدن شرایط مطلوب به تعویق بیفتد. دموکراسی رژیم خود سیاست است. دموکراسی هدفی نیست که با هر وسیله‌ی غیردموکراتیکی به آن برسیم. دموکراسی یا در این‌جا و اکنون اجرا می‌شود یا این‌که چیزی نیست جز وعده‌ای واهی برای ادامه‌ی کاروبار سلطه.

منطق سیاست منطق تخالف است که جنبه‌ای زیبایی‌شناختی دارد. هنر را از سه جنبه می‌توان شناخت: جنبه‌ی اخلاقی، جنبه‌ی بازنمودی و جنبه‌ی زیبایی‌شناختی. در رژیم‌های اخلاقی و بازنمودی، اساس کار هنر بر تعلیم و تهذیب و ارائه‌ی به‌جا و سلسله‌مراتبی است. رژیم زیبایی‌شناختی، بر پایه‌ی منطقی برابری‌طلبانه، از رژیم‌های پیشین می‌گسلد و نوعی ناسازگاری محسوس ایجاد می‌کند: ناسازگاری حس با حس، تعارض بین آن‌چه حس می‌شود و معنایی که می‌توان از آن برداشت کرد. به همین دلیل تجربه‌ی زیبایی‌شناختی تجربه‌ای رهایی‌بخش است. هرچه باشد، رهایی یعنی بیرون‌آمدن از وضع صغارت. اجتماع رهایی‌یافته اجتماع مترجمان و راویان است، اجتماع کسانی که نشانه‌های دیگران را برای خود و نشانه‌های خود را برای دیگران ترجمه و روایت می‌کنند. این‌جا دیگر بین علت و معلول، بین اثر و تأثیر، بین نیت و پیامد، رابطه‌ای راحت و سرراست وجود ندارد. فاصله‌ی زیبایی‌شناختی به معنی همین جدایی است. هنرمندانی که این جدایی و فاصله‌ را در کارشان به مضمون می‌کشند شاید مؤثرتر از کسانی باشند که ادعای ترمیم پیوندهای اجتماعی یا افشای سازوکارهای بیگانگی و بهره‌کشی را دارند ولی صرفاً دور خودشان می‌چرخند و دیگران را هم به درون این چرخه‌ی معیوب فرامی‌خوانند.

اشکان صالحی متولد ۱۳۶۲، فارغ‌التحصیل کارشناسی مترجمی انگلیسی، کارشناسی ارشد زبان‌شناسی همگانی و مطالعات فرهنگی از پژوهشگاه علوم انسانی‌ست. او سال‌هاست در حوزه‌ی ترجمه به فعالیت پرداخته است. از جمله آثاری که به دست او ترجمه شده‌اند می‌توان به کتاب‌های پارادوکس‌های هنر سیاسی(ژاک رانسیر، نشر بن‌گاه، ۱۳۹۲)، در جریان (بوریس گرویس، نشر هنوز، ۱۳۹۷)، بعدالتحریر کمونیسم (بوریس گرویس، نشر لاهیتا، ۱۳۹۸)، و سیاست و زیبایی‌شناسی (ژاک رانسیر و پیتر انگلمان، نشر نی، ۱۳۹۹) اشاره کرد. او در سال ۱۳۹۳ جایزه‌ی «نشان اردیبهشت» را در رشته‌ی ترجمه برای کتاب سال انجمن طراحان گرافیک ایران دریافت کرد و با نشریات مختلفی چون گلستانه، فرهنگ و آهنگ، حرفه: هنرمند، و فرهنگ امروز همکاری داشته است.

مدرسه‌ی هنر و ادبیات بیدار، با همکاری متخصصان و هنرمندان فعالیت‌ خود را از پاییز ۱۳۹۸ آغاز نموده.